World Wide Military
Uw 1e bron van informatie over meer dan 700 Internationale Wapensystemen
Professionals in Internationale Militaire Vliegtuigen en Helikopters
Militaire Vliegtuigen Militaire Helikopters Landmacht materieel Marine Schepen Wapensystemen Landen
Home

Vliegtuigsystemen
Wapensystemen
Luchtvaarttechnologie

Defensie Industrie
Defensie Informatie
Over WWM
F-35

F-35A
F-35B
F-35C

Gebruikers

Militaire vliegtuigen--> -->
F-35 Lightning II

De F-35 Ligtning II is een 1-motorige 5e generatie stealth lucht-grond straaljager voor de Amerikaanse Luchtmacht, Marine, Korps Mariniers en buitenlandse gebruikers. De F-35 wordt hoofdzakelijk ontwikkeld door het Amerikaanse defensie concern Lockheed Martin dat de leiding heeft over het project met Northrop Grumman als ondersteuning.

De F-35 Lightning II is een 1-motorige straaljager ontworpen op basis van stealth technologie die de bedoelde vervanger is van hoofdzakelijk:
- de F-16 en A-10 bij de Amerikaanse Luchtmacht
- de F/A-18 Super Hornet bij de Amerikaanse Marine
- de AV-8B Harrier bij het Amerikaanse Korps Mariers

De F-35 is ontworpen op basis van stealth technologie en zeer geavanceerde elektronica in tegenstelling tot de nieuwe Europese (Rafale, Eurofighter) en Russische (Su-30, Su-35) straaljagers die meer zijn ontworpen op beweegbaarheid in de lucht. Om hieraan dominant te zijn is er de andere nieuwe Amerikaanse straaljager (F-22 Raptor) die veel minder bekend bij het algehele publiek. De F-22 is vergeleken met de F-35 een 2-motorige stealth straaljager met een enorme manoeuvreerbaarheid (mede dankzij thrust vector control) die meer is ontworpen om lucht gevechten uit te vechten. Hetzelfde verschil met wat nu de F-15C en F-16 is.

 

Het JSF project is in 1996 in de VS ontstaan wat toen nog JAST: het Joint Advanced Strike Technologies project heette. Samen met buitenlandse industrieën wordt de F-35 ontwikkeld waar hij ook zeer waarschijnlijk wordt aangeschaft. Door de Nederlandse Luchtmacht wordt de F-35A als nummer 1 gezien voor de vervanging van de huidige F-16 vloot met als 2e de F/A-18 Super Hornet en 3e de Saab Gripen nadat het EF consotrium en Dassault zijn afgehaakt.

De eerste F-35A Lightning's II (AA-1) zijn inmiddels gemaakt en wordt gebruikt door testvluchten. Momenteel wordt er op een lage productie gebouwd aan meerdere F-35's voor testvluchten. De eerste F-35B had zijn roll-out op 18 december 2007.

Versies
Van de F-35 worden drie versies ontwikkeld. Dit zijn de:
- De F-35A CTOL
- De F-35B STOVL
- De F-25C CV


F-35A
De F-35A is de conventionele versie die net als de F-16 een landingsbaan op een vliegveld nodig heeft. Van de F-35A zijn al enige toestellen gemaakt en waarbij ook al mee is test gevlogen.

Algemeen  
Aanduiding F-35 Lightning II
Prototype YF-35
Projectnaam Joint Strike Fighter
Ontwerp organisatie Lockheed Martin
Belangrijkste secundaire ontwerp organisaties Pratt & Whitney
Productie organisatie Lockheed Martin, Fort Worth, Texas, VS
Alenia Aermacchi, Cameri, Italië
Primaire taak Multi-purpose, lucht-grond-aanvallen
Type vliegtuig 5e generatie (stealth) straaljager
Bijzonderheden 5e generatie (stealth) straaljager
Lengte 15.7 meter
Hoogte 4.38 meter
Spanwijdte 10.7 meter
Vleugeloppervlakte 42.7 m2
Vleugelslankheid  
Pijlstelling  
V-stelling  
Prestaties  
Motoren 1x F135-PW-100 turbofan met naverbrander
Vermogen 40.000 pond
Gewicht (leeg) 13.282 kg
Gewicht (start, maximaal)  
Gewicht (landing, maximaal) 31.732 kg
Vereiste baanlengte (start)  
Vereiste baanlengte (landing)  
Kruissnelheid  
Maximum snelheid Mach 1.6 met volledige interne bewapening
Plafond  
Maximum vliegafstand > 2223km
Inhoud brandstof tank (Max. trip fuel) 8278 kg
Bijtankcapaciteit (ATAR) Ja
Passagiers geen
Vracht capaciteit geen
Equipment  
Bewapening - 25mm GAU boordkanon
- AIM-120C AMRAAMs
- GBU-31
- GBU-53 SDB II
- AGM-154 J SOW
Maximum wapengewicht 8160 kg
Maximum G bestendigheid +9
Radar AN/APG-81 AESA
Sensoren  
Avionica - AN/AAS-37 electro-optical Distributed Aperture System
- Electro-optical targeting system
- AN/ASQ-239 Electronic warfare system
- VSI Helmet Mounted Display System
- Integrated Communication , Navigation & Identificatiom
- Inertial Navigation System
- Global Positioning System
- 8'' x 20'' inch Multi-Function Display System
- UHF radio
- C-band, L-band, S-band
Type flight controls  
Landingsgestel  
Gebruik  
Uitvoeringen F-35A, F-35B, F-35C
Geproduceerd > 150
Bemanning 1
Kosten +/- 70 miljoen dollar (2009)
Levensduur  
Eerste vlucht  
Eerste levering  
Operationeel sinds n.v.t.
Vervanger van de VS: A-10, F-16, F/A-18
Australië: F/A-18E/F Super Hornet
Denemarken: F-16
Groot-Brittannië: Harrier
Nederland: F-16
Vervangen door n.v.t.
Vergelijkbaar vliegtuig geen
Gebruikers (voorheen en tegenwoordig) Australische Luchtmacht, Amerikaanse Luchtmacht + Marine, Britse Luchtmacht, Nederlandse Luchtmacht
Voornaamste gebruikers Amerikaanse Luchtmacht + Marine
Amfibisch gebruik Ja (B en C variant)
Status In productie, in test fase, Initial Operational Capability (F-35B)



F-35B
De F-35B is de Short take-off and vertical landing versie. Dit toestel heeft een interne (extra) verticaal geplaatste lift fan die gekoppeld is een de normale turbine. Voor het vertikaal opstijgen en landen draait de nozzle van de motor naar beneden, de lift fan produceert lift aan de voorzijde van het vliegtuig. Aan het motorsysteem zitten 2 stabiliteitsonderdelen die in de vleugels zich bevinden en zorgen voor de roll stabiliteit.
De F-35B heeft een kleiner bereik van de F-35A. De eerste F-35B had op 18 december 2007 zijn roll out.

STOVL versie demo film

F-35B  
   
   


F-35C
de F-35C is de carrier versie voor gebruik vanaf vliegdekschepen. Het toestel beschikt over een steviger landingsgestel en heeft een haak voor landingen op het vliegdek. Tevens heeft de F-35C grotere vleugels om meer Lift te produceren bij take-off van vliegdekschepen.

F-35C F-35C
 
 


Gebruikers
De F-35 staat gepland om te worden aangeschaft door onder andere:

0. Totaal
1. Australië
2. Denemarken
3. Groot-Brittannië
4. Israël
5. Italië
6. Japan
7 Nederland
8. Noorwegen
9. Singapore
10. Turkije
11. Verenigde Staten
12. Zuid-Korea

0. Totaal

Gebruiker Aangeschaft Eerste levering Laatste levering
Australië 72x F-35A    
Denemarken F-35A (planning)    
Groot-Brittannië 48x F-35B
138x F-35B (totaal gepland)
2012  
Israël F-35A (planning)    
Italië 90x F-35A/F-35B    
Japan F-35A (planning)    
Nederland 2x F-35A
37x F-35A (totaal gepland)
2013

 
Noorwegen 52x F-35A    
Singapore      
Turkije 100x F-35A (planning)    
Verenigde Staten 2457 (alle versies, planning) 2010 2037 (planning)
Zuid-Korea 60x F-35A (planning) 2018 (planning)  



1. Verenigde Staten
De Amerikaanse Luchtmacht wordt de grootste gebruiker van de F-35A (conventionele versie). De F-35 komt hier in dienst als opvolger van de F-16 en AV-8B Harrier. De Amerikaanse Marine en schaft de F-35C versie aan en het Korps Mariniers de F-35B versie. De F-35B Lightning II kan ook worden gebruikt vanaf Amerikaanse Amfibische schepen en vanaf voorwaartse bases.

In Juni 2014 werd het 58e fighter squadron op Eglin Air Force Base het eerste complete squadron dat over de F-35A beschikt met 26 vliegtuigen.

F-35 F-35 F-35
F-35 F-35  
 
 




2. Australië
Australië ziet de F-35 als meest geschikte opvolger van de F/A-18 en F-111. Australië deelt mee dat de F-22 geen strike of close-air-support kan leveren maar mist te vermelden dat de F-22 niet beschikbaar is voor buitenlandse gebruikers en een als grondslag een lucht-lucht gevechtsvliegtuig is.

3. Groot-Brittannië
De Britse Marine wil ruim 100-150 F-35's aanschaffen ter vervanging van de Harrier.

4. Nederland

De F-35A zal de F-16 vervangen bij de Nederlandse Luchtmacht. Er zullen 37 F-35's worden geleverd. De eerste vier (4) F-35A's worden geproduceerd in de Lockheed Martin fabriek in Fort-Worth (Texas). De resterende 33 F-35A's worden geproduceerd in de Alenia Aermacchi fabriek in Cameri (Italië). De Nederlandse Luchtmacht beschikt reeds over twee (2) F-35A's die gebruikt worden vanaf de Amerikaanse vliegbasis Edwar Air Force Base (Californië). Deze worden gebruikt voor opleidingen en de test en evaluatiefase.

2016
Van 23 mei tot 14 Juni 2016 brachten de eerste twee Nederlandse F-35's (registratienummers F-001 en F-002) een bezoek aan Nederland met als doel het uitvoeren van belevingsvluchten.

2013
In Juli 2013 is de eerste F-35A geleverd aan het Nederlandse Ministeris van Defensie. Het tweede toestel is inmiddels ook geleverd (2014).

Nederlandse F-35

Nederland heeft besloten (nadat kabinet Kok viel en Balkenende aan de macht kwam) om mee te doen aan de SDD fase wat inhoudt dat de Nederlandse industrie mee ontwikkelt aan de Lightning II. Hiervoor moest wel mee worden gefinancierd en 800 miljoen euro worden betaalt. Als later de orders binnenkomen bij de Nederlandse industrie moet ieder bedrijf een bepaald percentage afdragen aan de overheid om de 800 miljoen terug te betalen.

5. Denemarken

In Juni 2016 maakte Denemarken bekend dat zij 27 F-35A's aanschaffen ter vervanging van de huidige F-16 vloot.

6. Noorwegen
Noorwegen wil 40 JSF (of Gripens) kopen ter vervanging van de huidige F-16 vloot.

7. Turkije
Turkije als partner land in de ontwikkeling van de F-35 heeft op 27 Maart 2008 ingestemd met de koop van 100 F-35A Lightning II straaljagers.
Betaling hiervan wordt gedaan door betaling van de F-35 tussen 2012 en 2021 en de invoering ervan tussen 2014 en 2023.

8. Japan
De Japanse luchtmacht werkt niet mee aan de ontwikkeling van de F-35 maar ziet de F-35 wel als mogelijk vliegtuig om aan te schaffen. Echter de Japanners duiden de F-35 aan als een middel gevechtsvliegtuig en zouden liever de F-22 aanschaffen.

9. Singapore
Singapore werkt net als Japan niet mee aan het project maar maakte onlangs bekend (Juli 2008) interesse te hebben in 100 F-35A's.

10. Israël
- 17-08-2010;
De Israëlische minister van defensie heeft een plan goedgekeurd om 20 F-35's te kopen voor een bedrag van 2.75 miljard dollar.

Israël overwoog eerder om 25 F-25A's te willen kopen. De Amerikaanse regering is nog mee bezig met bepalen welke onderdelen in de Israëlische versie kunnen komen vanwege veel geheime Amerikaanse technologie.

Sensors

De sensors bepalen voor het belangrijkste deel het succes van de Lightning II. Deze worden ontworpen en geleverd door Northrop Grumman. De belangrijkste onderdelen zijn:
- De AESE (Active Electronically Scanned Array Radar) radar.
- Het DAS ( Distributed Aperture System) systeem.
- Het EOTS (Electro-Optical Targeting System) systeem.
- Het EW (Electronic Warfare) systeem
- Het CNI (Communicatie, navigatie en identificatiefuncties)

Met de AESE radar wordt de benodigde informatie gewonnen. De radar is opgebouwd uit allemaal kleine radartjes die worden aangestuurd door de computer. De radar kan zeer snel switchen tussen het detecteren van doelen in de lucht of op de grond. De radar kan in een stand worden gezet dat hij geen straling uitzend zodat hij wel radarsignalen van andere vliegtuigen kan oppikken maar zij niet van hem. De radar kan ook worden gebruikt om foto's mee te maken (waar de huidige F-16 een apart fotosysteem voor moet laten inbouwen). Deze foto-resolutie ligt zeer hoog en kan ook nog worden in gezoomd door de vlieger zonder dat er een nieuwe foto hoeft te worden gemaakt. Dit heet SAR (Synthetic Aperture Radar).

Het DAS systeem was in eerste instantie ontworpen om de vlieger rondom te waarschuwen voor aankomende raketten. Maar leverde een andere toepassing mee bij het integreren van beelden in de helmet-mounted display. De vlieger kan kijken via de sensors naar de plek waarnaar hij zijn hoofd beweegt. Hiermee kan hij dus, als hij naar beneden kijkt - dus naar zijn schoot - zien wat er onder het vliegtuig gebeurt. Hij kijkt dus als het ware door het vliegtuig heen. De precisie is van zo'n goede kwaliteit dat bij nacht een daglicht-precisie geld. Hiermee is het night vision goggle overbodig bij de Lightning II.

Datacom-netwerk

De Lightning II beschikt over een modern datacom-netwerk. Hiermee kan de vlieger informatie die hij heeft verzamelt op een soort van internet zetten. Op dit netwerk zijn alle aanwezige deelnemers aangesloten. Zoals andere Lightning II's, AWACS, JSTARS, andere straaljagers, grond strijdkrachten, zeestrijdkrachten, commando centrales. Alle informatie wordt met elkaar gedeeld dus wanneer bijvoorbeeld een AWACS een vijandige straaljager detecteert hij dit door middel van dit netwerk aan alle "deelnemers" kan mededelen. Wanneer deze straaljager vervolgens door een "deelnemer" wordt uitgeschakeld moet dit in het netwerk met hoge snelheid aan alle deelnemers tegelijk worden weergegeven.
De Verenigde Staten beschikken bij veel wapensystemen al over deze high-tech mogelijkheden. Dit oefenen de Amerikanen in simulators. In feite hetzelfde principe als een multi-player game waarbij 100 gamers d.m.v. en LAN aan elkaar zijn gekoppeld.

Cockpit

Alle informatie van de sensors worden op het scherm van de vlieger gepresenteerd. Dit scherm is ook helemaal nieuw in de luchtvaart en is niet zoals bij normale cockpits met schermpjes en wijzertjes. Het beeldscherm heeft een grootte van 8 bij 20 inches en kan worden opgesplitst in 12 kleinere schermpjes. Er kan zelfs gebruik worden gemaakt van een windows toolbar menu en dergelijke. De vlieger kan het scherm aanraken of er tegen praten om zo de gewenste informatie te zien.


Cijfers       Disclaimer Contact
Copyright © 2004-2017 Worldwide-Military.com        

Laatst geüpdate: 23 Juli 2016